Tekfur nedir?

Bizanslıların müstakil valilerine ve Anadolu’nun bazı Hıristiyan beylerine verilen ünvan.

Bizans İmparatorluğunda merkez dışındaki şehirlerin müstakil valilerine Tekfur denirdi. Bunların idari ve askeri vazifeleri vardı. Türkiye Selçukluları ve Osmanlı Devletinin ilk zamanlarında Tekfurlarla çok sıkı münasebet kuruldu. Tekfurlar Türk akınlarından korunup, istiklallerini muhafaza etmek için Türklere çok miktarda vergi verirlerdi.

Tekfurların bazıları durumlarını muhafaza edebilmek için Türk kumandan ve beyleriyle akraba olma yollarına başvururlardı. Bu sebepten ekserisi kızlarını Türk kumandan veya oğullarına gelin verirlerdi. Bu tekfurların içinden Müslüman olanlar da oldu. Bunlardan Harmankaya Tekfuru Köse Mihal en meşhurudur. Osmanlı Devletine ve İslamiyete hizmetlerde bulundu. (Bkz. Köse Mihal) Bizans İmparatorluğu yıkılınca tekfurluk da tamamen tarihe karıştı.

Tekfurların bazı durumlarda kendilerini korumak için aile bağlarını kuvvetlendirerek Türk kumandanı yada beylerine kızlarını gelin verirlerdi. Nitekim bir tekfur kızı olan Nilüfer Hatunla Orhan gazi evlenmişlerdir. Nilüfer Hatun, Yarhisar tekfurunun kızıdır. Yarhisar tekfuru güzeller güzeli kızını Bilecik tekfurunun oğlu ile nişanlamıştır. Anlı şanlı bir düğün yapılacaktır, fakat Nilüfer Hatun, Orhan Beye aşık olmuştur. Orhan Bey de ona gönlünü kaptırmıştır. Ve bir gün Nilüfer Hatunu kaçırarak evlenir.

Zaman içinde tekfurlardan da Müslüman olanlar oldu. Müslüman olan tekfurların birçoğu da zamanında Türklere büyük faydaları dokunan kimselerdi. Bu kimselerin içerisinde öyle biri vardı ki o da Harman kaya tekfuru Köse Mihal’dir. Onun çalışmaları Osmanlı devletinde olduğu kadar İslamiyet adına da katkılar sağlamıştır. Köse Mihal Sultan güçlü, kabiliyetli, akıllı, zeki ve sür'atli bir yiğittir. Köse Mihal Sultan, bir küçük beylik olan Osmanlı Beyliğini tarihten silmeyi planlıyordu.

Eskişehir tekfuru ile beraber bir baskın gerçekleştirmek isterken Orhan Gazi ile karşılaştılar. Ortalık bir anda karışır bir an köse Mihal boş bulunur ve okkalı bir sille yer bayılır uyandığında ise olan olmuş, esir düşmüştür. Çok hakir görülüp eziyet edileceğini düşünen Köse Mihal, hiç de beklediği gibi davranışlarla karşılaşmaz, aksine tam bir misafir gibi karşılanır. Üstelik Köse Mihal'e bir de at vererek serbest bırakırlar. Bu duruma çok şaşıran Köse Mihal nefis muhasebesine girer.

Ben Orhan Gaziyi esir edebilseydim nasıl davranırdım diye düşünür. Uykusuz geceler, uzun düşüncelerden sonra Köse Mihal hayatının kararını vermiştir. Müslümanlar çok mükemmel ve adaletli, hoşgörülü, gönlü geniş insanlardır, artık Köse Mihal Müslüman olmaya karar verir. Osmanlı Devletinin ilk kurulduğu yıllar olan 13. yüzyıl başlarında tekfur adı çok geçmiş, Osman Bey ve Orhan Bey zamanında tekfurlarla mücadele edilmiş bu suretle sınırlar genişletilmeye çalışılmıştır.

Sözlükte "tekfur" ne demek?

1. Bizans ımparatorluğu döneminde vali aşamasında olan yöneticilerle anadolu ve rumeli'deki hıristiyan beylerine verilen ad.

Tekfur kelimesinin ingilizcesi

hist. Christian feudal lord, Christian ruler of a town or locality (in Anatolia or Rumelia).
Köken: Ermenice

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç